همچنین سازمان OECD در تعیین کشورهای شرکت کننده در ارزیابی جهانی نوآوری نیز مشارکت دارد و پرسشنامه های تهیه شده را در اختیار کشورهای واجد شرایط ارزیابی نوآوری قرار می دهد سپس به تحلیل و رتبه بندی وضعیت نوآوری در کشورها می پردازد.
در واقع مشارکت سازمان OECD و کشورهای عضو آن در سنجش نوآوری، زمانیکه آنها در 1988 برای بحث پیرامون ابتکار عمل موسسه مالی شمالی اروپا در حوزه توسعه صنعتی گرد هم آمده بودند تا اطلاعات نوآوری محلی را جمع آوری کنند، آغاز شد. مقاله ابتدایی این کارگاه که توسط کیت اسمیت برای مطالعات نوآوری و سیاستهای تکنولوژیک نوشته شده بود، چهارچوب مفهومی برای توسعه شاخصهای نوآوری ایجاد کرد. این چهارچوب طی کارگاه دیگری در اسلو در 1989 مورد بررسی مجدد قرار گرفت و به گروه متخصصان ملی شاخصهای علم و تکنولوژی (NESTI) سازمان OECD ارائه گردید. پس از این همایش، انجمن NESTI پیشنهاد کرد که موسسه مالی شمال اروپا پیش نویس راهنمایی برای کشورهای عضو OECD فراهم کند. اسمیت و اکربلوم (از اداره مرکزی آمار فنلاند) این پیش نویس را تهیه کردند.
تحلیلهای تئوری که در تهیه راهنمای اسلو به کار رفت، توسط اسمیت در سال 1992 تهیه گردید. این پیش نویس در سالهای 1990 و 1991 توسط کشورهای عضو OECD مورد بحث و اصلاح و با همکاری Eurostat در 1992 مورد پذیرش و انتشار قرار گرفت. اولین تجدید نظر بر این راهنما در 1996 انجام گردید که منجر به انتشار نسخه دوم این راهنما گردید. در این راستا تجدید نظر بر این راهنما به صورت مستمر انجام شده و تاکنون سه نسخه از این راهنما ارائه گردیده است که آخرین نسخه آن در 2005 انتشار یافته است.
سازمان OECD علاوه بر تهیه راهنمای اسلو در ارزیابی نوآوری در سطح جهانی نیز مشارکت دارد. این سازمان با بررسی کشورهای مختلف از نقطه نظر هزینه های R&D به دسته بندی کشورها از این لحاظ می پردازد. این سازمان از کشورهایی که سهم هزینه های R&D آنها از کل هزینه های R&D جهانی بیش از 1/0% است دعوت می نماید تا پرسشنامه ارزیابی نوآوری جهانی یا GIS را تکمیل نمایند. سپس با جمع آوری پرسشنامه های حاصله به کمی نمودن اطلاعات حاصله و رتبه بندی کشورها از لحاظ نوآوری می پردازد.
اهداف و فعالیتهای این سازمان
بطور کلی OECD محیطی فراهم آورده که دولتها بتوانند سیاستهای اقتصادی دیگر کشورها را با یکدیگر مقایسه کرده یا برای مسایل و مشکلات سیاستهای عمومی به جستوجوی راهحل بپردازند. OECD همچنین به کشورها کمک میکند تا بهترین تجربیات سیاسی کشورهای مختلف را شناسایی نمایند و بین سیاستگذاریهای منطقهای و بینالمللی هماهنگی ایجاد نمایند. OECD جایی است که فشارهای متقابل از طرف کشورها در آن بهصورت مشوقی قدرتمند عمل میکند که باعث بهبود سیاستها و اجرای قوانینی میشود که انجام آنها الزامآور نیست.
تبادلاتی که بین دولتهای عضو OECD انجام میگیرد براساس اطلاعات و بررسیهایی است که دبیرخانه OECD مستقر در شهر پاریس تهیه میکند. دبیرخانه OECD اطلاعات را جمعآوری کرده و بر گرایشهای اقتصادی کشورها نظارت دارد. این دبیرخانه همچنین سیاستهای توسعه اقتصادی را تحلیل و پیشبینی کرده و تغییرات تدریجی در الگوهای تجاری، کشاورزی، فناوری، مالیات و غیره را بررسی میکند.
در دهه گذشته OECD در کنار وظایفی که حول تجارت، نظارت بر اتحادیه صنوف و نمایندگان جامعه مدنی داشت، به موضوعات اقتصادی و اجتماعی نیز پرداخته است. مذاکراتی که در OECD در خصوص وضع قوانین مالیات انجام شده است راه را برای قراردادهای مالیاتی دوطرفه در سرتاسر دنیا هموار کرده است.
OECD همچنین گروه کاری ضربتی در خصوص موضوعات مربوط به اسپم تشکیل داده است. این گروه کاری ضربتی گزارش تفصیلی همراه با مقالاتی سودمند در حوزه موضوع اسپم در کشورهای درحال توسعه ارایه داده است که ISPها میتوانند بهترین تجربیات مقابله با اسپم را در آن پیدا کنند.
OECD جهت تحلیلو بررسیهای سیاسی، محیطی فراهم آورده که به دولتها در شکلدهی سیاستهایشان کمک میکند و باعث میشود که آنها هرچه بیشتر به سمت توافقات رسمی با یکدیگر پیش روند. OECD برخلاف بانک جهانی و صندوق بینالمللی پول، پولی پرداخت نمیکند.
روش کار OECD شامل پروسههای کاری زیادی است که با جمعآوری اطلاعات و تحلیل و قراردادنشان در بحثها و مذاکرات عمومی سیاستگذاری آغاز میشود و سپس تصمیمگیری در مورد آن انجام میگیرد و در نهایت به اجرا درمیآیند. OECD به تحلیل در مورد اینکه انقلاب فناوری اطلاعات چگونه باعث رشد اقتصادی دولتها میشود میپردازد و این به دولتها کمک میکند که بتوانند سیاستهای بهتری تدوین کنند.
مسؤولیتهای OECD
کارمندان دبیرخانه OECD در پاریس عهدهدار بررسی و تحلیل درخواستهایی هستند که از طرف ۳۰ کشور عضو این سازمان ارایه میشود. نمایندگان کشورهای عضو در این کمیته به بحث و تبادل اطلاعات در خصوص موضوعات کلیدی مختلف میپردازند. قدرت تصمیمگیری نهایی در این راستا برعهده شورای OECD است.
کمیتهها
نمایندگان ۳۰ کشور عضو OECD جهت ارایه نظرات و بررسی پیشرفتهای حاصل در مورد موضوعات کلیدی چون اقتصاد، تجارت، علم، اشتغال، آموزش و پرورش یا امور مالی در کمیتههای تخصصی گردهم میآیند. در حدود ۲۰۰ کمیته، کارگروه و گروههای کارشناس در این خصوص تشکیل شده است.
هرساله نزدیک به۴۰،۰۰۰ کارشناس ردهبالا از کشورهای مختلف در نشستهایی که توسط کمیته OECD برگزار میشود، جهت ارایه درخواستها، دیدگاهها و همکاری با دبیرخانه OECD شرکت میکنند. آنها سپس میتوانند از راه دور به اسناد OECD دسترسی آنلاین داشته باشند و همچنین به تبادل اطلاعات از طریق شبکه مخصوصی بهنام OLISnet بپردازند.
شورا
قدرت تصمیمگیری در این سازمان به شورای OECD محول شده است. این شورا شامل یک نماینده از هر کشور عضو بهاضافه نمایندهای از کمیسیون اروپاست. اعضای شورا بهطور مرتب در سطح سفیران کشورهای عضو با یکدیگر ملاقات میکنند و تصمیمات نهایی براساس موافقتهای عمومی اعضای شورا اتخاذ میشود. جلسات شورای OECD سالی یکبار جهت گفتوگو بر سر موضوعات کلیدی و تعیین اولویت در امور OECD در سطح وزیران کشورهای عضو برگزار میشود. تصمیمهایی که در شورای OECD اتخاذ میشود، توسط دبیرخانه OECD اجرا میشود.
دبیرخانه OECD
نزدیک به ۲۰۰۰ نفر از کارمندان دبیرخانه OECD در شهر پاریس جهت حمایت از فعالیتهای کمیتهها مشغول بهکار هستند. این تعداد شامل ۷۰۰ نفر اقتصاددان، وکیل، دانشمند و دیگر کارشناسان زبده است که در گرایشهای مختلف مشغول به تحلیل و بررسی هستند.
ریاست دبیرخانه برعهده دبیرکل است و چهار نماینده نیز برای جانشینی دبیرکل در نظر گرفته شده است و همچنین ریاست شورا برعهده دبیرکل است که در ایجاد رابطه میان نمایندگان ملتها و دبیرخانه نقش اساسی ایفا میکند.
فعالیتهای OECD به دو زبان رسمی انگلیسی و فرانسه است. اعضای OECD تابعه کشور عضو هستند، لیکن بهعنوان کارمندانی بینالمللی بدون هیچ وابستگی ملی در دوران مسؤولیتشان در OECD خدمت میکنند. هیچگونه نظام سهمیهای برای نمایندگان ملتها وجود ندارد و موقعیتبرای همه، چه زن و چه مرد، در سیاستهای استخدامی یکسان و براساس شایستگی آنها، تجربیات و ملیتشان است.
دارایی
دارایی و سرمایه OECD توسط ۳۰ کشور عضو آن تامین میشود. کمکهای بلاعوض کشورهای عضو نسبت به سرمایه سالانه این سازمان برپایه اقتصاد آن کشورهاست. بزرگترین کشور کمککننده ایالات متحده است که در حدود ۲۵ درصد بودجه سازمان را تامین میکنند و بهدنبال آن کشور ژاپن در مقام دوم قرار دارد. براساس توافقاتی که در شورا انجام گرفته است، کشورها میتوانند جهت برنامههای بهخصوصی که منابع مالی آن از طریق بودجه اصلی OECD تامین نمیشود، کمکهای مالی جداگانهای بدهند.
مقدار بودجه OECD (در حدود ۳۳۰ میلیون یورو در سال) همچون برنامه فعالیتهای آن توسط شورا تعیین میشود.
ساختار فعالیتها
ساختار فعالیتهای سازمان توسعه و همکاری اقتصادی در حوزه مسایل زیر است:
1. مسایل اقتصادی کشورها
2. آموزش و پرورش
3. اشتغال و همبستگی اجتماعی
4. مسایل انرژی
5. کارآفرینی و توسعه منطقهای
6. موضوعات پیرامون
7. امور مالی و اقتصادی
8. تغذیه، کشاورزی و شیلات
9. حاکمیت عمومی و همگانی
10. دانش، فناوری و صنعت
11. آمارگیری
12. مالیات
13. تجارت
